Nieuws Ziek
30 september 2021

deel

Luchtverontreiniging leidt tot meer arbeidsongeschiktheid

Als luchtconcentraties van zwarte koolstof, stikstofdioxide en ozon pieken, hebben mensen met chronische aandoeningen meer geneeskundige verzorging nodig. En ook het aantal mensen dat arbeidsongeschikt wordt verklaard, neemt dan toe. Dat blijkt uit de laatste studie van de Onafhankelijke Ziekenfondsen in samenwerking met de KU Leuven.
 

De Wereldgezondheidsorganisatie bepaalde onlangs nog strengere criteria voor luchtverontreiniging. Ook de Europese Unie maakt zich op om haar regelgevingskader te herzien. Het Europees Milieuagentschap van zijn kant bevestigt dat verontreiniging een groot risico vormt voor de volksgezondheid in Europa.

Vooral depressies en mentale aandoeningen

De studie van de Onafhankelijke Ziekenfondsen vergelijkt de gegevens over luchtvervuiling met de cijfers over de terugbetaling van geneeskundige verzorging bij haar leden. Ze houdt rekening met de bezoeken van chronische patiënten aan hun huisarts. In totaal ging het om 1.112.978 raadplegingen. 

De studie focust vooral op de volwassenen die aan hypertensie of depressie lijden, want dat zijn de uitschieters bij de chronisch zieken. Maar ook leden met mentale aandoeningen (12.270 gevallen) die arbeidsongeschikt verklaard werden, geven inzicht in de impact van luchtverontreiniging.

Cijfers tonen aanzienlijk effect op gezondheidszorg

  • Een toename van 5 microgram stikstofdioxide per kubieke meter leidt tot 3,4 % meer bezoeken aan de huisarts bij mensen met een hoge bloeddruk en 3,1 % meer bij mensen met een depressie.
  • Een toename van 0,5 microgram zwarte koolstof per kubieke meter lucht leidt tot 2,4 % meer bezoeken aan de huisarts van mensen met hoge bloeddruk en 1,7 % meer bezoeken van mensen met een depressie.

Op bepaalde dagen is er zelfs een vermenigvuldiging van deze metingen en zijn de effecten op de gezondheidszorg aanzienlijk. Elke dag komen er zwarte koolstof- en stikstofdioxidedeeltjes in de atmosfeer terecht. Vooral door de verbranding van fossiele brandstoffen, zoals diesel.

“Luchtvervuiling is niet iets waarvan we onmiddellijk denken dat het een impact heeft op onze mentale gezondheid. Er is echter een groeiende hoeveelheid bewijs tussen blootstelling aan luchtverontreiniging en geestelijke gezondheidsproblemen. De kleinste stofdeeltjes kunnen effecten ver buiten de longen hebben.”

Professor Tim Nawrot, milieu-epidemioloog KU Leuven en UHasselt

Arbeidsongeschiktheid omwille van mentale aandoeningen

De studie van de Onafhankelijke Ziekenfondsen is de eerste grootschalige studie die een verband tussen luchtverontreiniging en afwezigheid op het werk onderzoekt. De verontreinigingspieken kunnen gepaard gaan met een toename van het aantal personen dat arbeidsongeschikt wordt verklaard of langdurig afwezig blijft op het werk omwille van mentale aandoeningen.

Meer cijfers?

  • Een toename van 5 microgram stikstofdioxide per kubieke meter lucht verhoogt het risico op arbeidsongeschiktheid met 4,2 %.
  • Een stijging van 0,5 microgram zwarte koolstof per kubieke meter verhoogt datzelfde risico met 3,2 %.

Het verschijnsel kan bijna het hele jaar door optreden, maar iets minder in de winter. Dan blijven de mensen meer binnen en worden zij dus minder blootgesteld aan luchtverontreiniging.

“Wij roepen de federale en gewestelijke ministers op actie te ondernemen om de luchtverontreiniging te bestrijden en om de goedkeuring van de nieuwe richtlijnen van de Wereldgezondheidsorganisatie op Europees niveau te steunen op het vlak van luchtvervuiling. Nu ons maar enkele weken meer scheiden van de Europese top en de internationale klimaatconferentie is het belangrijk dat we ons bewust worden van het enorme effect van klimaatverandering en luchtvervuiling op de volksgezondheid.” 

Xavier Brenez, directeur-generaal van de Onafhankelijke Ziekenfondsen

Nood aan een goed gesprek?

Mentale problemen? Gaat het moeilijk op je werk, in je relatie of met je kinderen? Als Partena-lid krijg je 5 gratis telefoongesprekken met een psycholoog per jaar via de Partena Luisterlijn.

Lees ook

Thee met honing of een dokterbezoek?

Ren jij snel naar de huisarts als je je niet goed voelt, of geef je je lichaam de tijd om zichzelf te genezen? Want dat laatste is best mogelijk bij bepaalde ongemakken. “Het wordt tijd dat we weer wat meer naar ons lichaam luisteren”, vindt dokter Linde Tilley, huisarts in Gent.