Welke soorten suiker bestaan er?

Suikers behoren tot de familie van de koolhydraten. Maar de ene suiker is de andere niet. Welke soorten suikers bestaan er? Wat zijn snelle en trage suikers? En wat is het verschil tussen suiker en suikers? 
Welke soorten suiker bestaan er?

Wat is suiker?

Suiker in al zijn vormen – poeder of klontjes, biet- of rietsuiker, witte of bruine – is een vertrouwd ingrediënt dat we gebruiken om eetwaren een zoete smaak te geven. Suiker heeft ook een invloed op de textuur en de kleur van voedingsstoffen. De wetenschappelijke naam van suiker is sacharose, een voedingsstof die behoort tot de familie van de koolhydraten.

Wat zijn suikers?

Suikers, of koolhydraten zijn voedingsstoffen die we dagelijks gebruiken. Ze leveren, net zoals eiwitten en vetstoffen, calorieën aan ons lichaam. Koolhydraten zijn onze belangrijkste energiebron. Ze bestaan uit een basiseenheid, glucose, die door de cellen van ons lichaam wordt gebruikt. In de natuur is de glucose-eenheid gebonden aan andere eenheden, zoals fructose of galactose. Samen vormen ze:

  • sacharose (glucose + fructose), ofwel suiker
  • lactose (glucose + galactose), te vinden in melk
  • maltose (glucose + glucose) 

De glucose-eenheden groeperen zich ook in lange ketens om zetmeel te vormen.

Enkelvoudige en complexe koolhydraten: een kwestie van formaat

Hoewel ze evenveel calorieën leveren (4 kcal per gram) worden koolhydraten naar grootte ingedeeld in enkelvoudige en complexe koolhydraten:

  • Enkelvoudige koolhydraten of ‘suikers’ zijn kleine moleculen die uit een of twee eenheden bestaan. Ze komen van nature voor in voedingsmiddelen zoals fruit, honing of zuivelproducten (fructose, glucose, sacharose, lactose). Ze worden ook toegevoegd aan producten voor hun zoete smaak (sacharose, glucosestroop, glucose-fructosestroop). Soms worden ze gebruikt om de houdbaarheid te verlengen (bijvoorbeeld in confituur) of voor hun effect op de textuur of de kleur van producten (zoals in koekjes).
  • Complexe koolhydraten zijn grote moleculen, die bestaan uit ketens van tientallen tot zelfs duizenden glucose-eenheden. Zetmeel is het meest voorkomende en bekendste type. Deze koolhydraten zijn vooral te vinden in granen (tarwe, rijst, gerst, maïs …), knollen (aardappel, aardpeer …) en peulvruchten (linzen, bonen, erwten …).

Snelle en trage suikers

Vroeger werd er vaak een onderscheid gemaakt tussen ‘snelle suikers’ en ‘trage suikers’. Complexe koolhydraten behoorden dan tot de ‘trage’ groep, omdat ze langzaam worden opgenomen in het bloed, en enkelvoudige koolhydraten tot de ‘snelle’ groep. Die begrippen zijn vandaag echter niet langer actueel. 

Verschillende studies hebben immers aangetoond dat de stijging van de bloedsuikerspiegel afhankelijk is van meerdere factoren en niet enkel van de aard van de ingenomen koolhydraten. Zo doet aardappelpuree de bloedsuikerspiegel sneller stijgen dan aardappelsalade en geeft goed gaar gekookte pasta een snellere stijging dan al dente gekookte pasta.

Om te onthouden

  • Het begrip ‘suiker’ is voorbehouden voor sacharose of tafelsuiker. 
  • Het begrip ‘suikers’ staat voor alle enkelvoudige koolhydraten (sacharose, fructose, lactose enz.) in onze voedingswaren. ‘Zichtbare’ suikers zitten bijvoorbeeld in snoep, confituur, honing, tafelsuiker enz. en zijn dus makkelijk te herkennen. ‘Verborgen' suikers zijn echter verstopt in tal van verwerkte producten, zoals bereide maaltijden, sauzen, dranken, zuiveldesserts enz., waarvan je misschien niet zou denken dat ze suiker bevatten.
  • Je lichaam heeft suikers nodig om te kunnen functioneren. Kies wel voor de juiste suikers en de correcte hoeveelheid.

Bronnen

Alles wat je moet weten over gezond eten

Ontdek tips om gezonder te eten in onze gratis gids.

ebook gezond eten

Lees ook

14 oktober 2019

5 vuistregels voor een gezonde evenwichtige voeding

Ongeveer de helft van de Belgen kampt met overgewicht. Naast voldoende lichaamsbeweging is een gezonde, evenwichtige voeding essentieel om extra kilo’s tegen te gaan. Maar wat zijn nu de belangrijkste adviezen? De Hoge Gezondheidsraad (HGR) zet 5 vuistregels op een rij.

Voedingswaarde

Etiketten op voedingsproducten kunnen soms nogal onoverzichtelijk en bombastisch overkomen. Toch is het belangrijk om te weten wat erop vermeld staat en het etiket op een juiste manier te kunnen interpreteren.